جلسه هفتصد و شانزدهم حكمت متعاليه (اسفار)

المجلد الثانی، المرحله الرابعه، الفصل التاسع فی تحقیق الصور و المُثُل الافلاطونیه 1 علم از مقوله جوهر مجرد است بخلاف ماده که جوهر مجرد نیست و لذا قابل انتقال هم نیست، پس علم به نفس صورت مادی تعلق نمی‌گیرد اگر چه که ماده مُعِدّ و واسطه است. 2 صورت مثالی در موطن مثال تحقّق خارجی دارد، و اگر نفس متّصل به مثال شود و این قدرت در او تقویت شود دیگر فرقی بین وجود مثالی و خارجی نمی‌بیند و آن صورت مثالی را در همین ماده به عنوان یک واحد می‌بیند نه جدای از آن. 3 إخبار رسول اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله از علائم آخرالزمان حکایت از عینیّت و اتحاد صورت مثالی با حقیقت خارجی مادی دارد. 4 جمله "وَ نَوِّرهُ بِالحِکمَهِ" که در وصیت حضرت امیرالمومنین علیه‌السلام در حاضِرَین آمده است یعنی لزوم کسب فهم و عقل. 5 شخصی که می‌گوید:"نبی بی ولی فُلکی است بی نوح!!" یا "از بس که خدا عشق به حیدر دارد انگار نه انگار که پیمبر دارد!!" امیرالمومنین را بالا نبرده است زیرا حضرت فرمودند: "انا عَبدٌ مِن عَبِیدِ مُحمد". 6 مکتب دین مکتب فهم و عقل است. 7 بین صورت مثالی و وجود خارجی مادی اتحاد و عینیت برقرار است و مثال و خارج یک واحد است که در مراتب سلسله علیت قرار دارد.